اوزان اسم رباعى مجرّد سابقا گفته شد اسم رباعى مجرّد آنست كه داراى چهار حرف اصلى باشد بدون دارا بودن حرف زائدى و بحسب قاعده بايد داراى چهل و هشت وزن باشد زيرا حرف اوّل خالى از سه حركت نيست ، يا مضموم است يا مفتوح و يا مكسور و حرف دوّم چهار صورت دارد و حاصلضرب سه در چهار دوازده مىشود و نيز حرف سوّم خالى از يكدام از چهار صورت نيست و حاصلضرب چهار در دوازده چهل و هشت مىشود . و چون در سه صورت آن لازم مىآيد دو ساكن در جنب هم واقع شوند و آن جايز نيست لذا بعد از اسقاط اين سه صورت حاصل چهل و پنج صورت ميگردد . لكن از اين چهل و پنج وزن آن در استعمالات فصيحه و مشهوره وارد شده است . 1 - فعلل مانند جعفر ( اسم شخص است ) 2 - فعلل مانند برثن ( پنجه شير را گويند ) 3 - فعلل مانند زبرج ( زينت و به معناى ابر رقيق نيز آمده ) 4 - فعلل مانند درهم ( نقره مسكوك ) 5 - فعلل مانند قمطر ( شتر قوى و به معناى مرد كوتاه و صندوقى كه در آن كتاب گذارند آمده است ) .